Kayseri van gemerceriseerd katoen | 137 x 89 cm | Nr. 19953

Bloemrijke Kayseri van gemerceriseerd katoen, roestrood met rand en medaillon

Herkomst	Turkije
Afmetingen	137 cm x 89 cm (= 1,22 m²)
Vervaardiging	handgeknoopt
Materiaal	Pool: gemerceriseerd katoen Inslag & Ketting: katoen
knopen per m²2	200.000
Poolhoogte	4mm
Productiejaar	1970
Kleur	Roestrood, Crèmewit
Oplage	uniek exemplaar

Herkomst

Kayseri (Latijn Caesarea, genoemd ter ere van de Romeinse keizer Tiberius) is de hoofdstad van de gelijknamige provincie Kayseri in Cappadocië in Turkije. Kayseri-tapijten (ook Kaiseri-tapijten) bestaan meestal uit zuivere zijde. Ze zijn zeer waardevol en decoratief. Kayseri-tapijten worden doorgaans in kleinere maten geknoopt en gebruikt als wand- of gebedstapijt.

Patroon

De weelderige bloemmotieven van deze Kayseri zijn elegant en afwisselend vormgegeven. De sierlijke plantaardige symbolen, die bloemen, bladeren en takken weergeven, zijn kunstzinnig met elkaar verstrengeld.

De buitenzijde van het tapijt wordt gesierd door een omlijsting (rand). De rand vormt een prachtig contrast met het centrum.

In het midden van het centrale veld van deze Kayseri ligt het symmetrische centrum, dat ook wel medaillon wordt genoemd. De invulling van het veld is ondergeschikt aan het medaillon, waardoor de indruk ontstaat dat het medaillon op het veld drijft.

Het oppervlak van deze Kayseri oogt gemêleerd. De kleurnuances en licht-donkerschakeringen van het poolgaren laten de kleuren schitteren en maken het tapijt ongevoelig voor vervuiling. Door deze zogenoemde kleurovergangen, abrash genoemd, oogt het tapijt levendiger. De melering ontstaat doordat de wol van deze Kayseri met de hand is gesponnen. Bij het verven worden de natuurlijke kleurstoffen namelijk verschillend opgenomen.

De achtergrond van deze Kayseri is roestrood. De rand is uitgevoerd in de kleuren crèmewit, terracotta en donkerblauw. In het donkerblauwe centrum zijn de kleuren crèmewit en terracotta gecombineerd.

Staat

Je bent niet de eerste die deze Kayseri mooi vindt. Hij had al eigenaren vóór jou, die hem hebben gewaardeerd en gebruikt. Hij werd omstreeks 1970 handgeknoopt. We hebben hem grondig gereinigd en liefdevol gerestaureerd. Daarom verkeert hij – ondanks zijn leeftijd – in zeer goede staat.

Materiaal

De pool van deze Kayseri bestaat uit gemerceriseerd katoen. Katoen bestaat uit glanzende vezels die gevuld zijn met celsap. Wanneer het celsap na de oogst opdroogt, kromt het oppervlak van de vezel zich en verliest die door de veranderde lichtbreking haar glans. Midden 19e eeuw vond John Mercer het naar hem genoemde procedé van de mercerisatie uit, in het Nederlands ook merceriseren genoemd. Tijdens het merceriseren krijgt het katoen onder trekspanning in koude, geconcentreerde natronloog een nieuwe, hoogwaardigere vezelstructuur. Gemerceriseerd katoen heeft kortere vezels met een ronde doorsnede. Het veredelde weefsel krimpt niet meer en is zeer vormvast. Door de veranderde lichtbreking krijgt de vezel een zijdeachtige glans. Gemerceriseerd katoen neemt bovendien gemakkelijker kleur op en is aanzienlijk scheurvaster dan het oorspronkelijke katoen. Omdat merceriseren bewerkelijk en kostbaar is, worden uitsluitend hoogwaardige katoenvezels op deze manier veredeld. Vanwege de zijdeachtige glans van het garen wordt gemerceriseerd katoen – net als viscose – vaak "kunstzijde" genoemd. De spreektalige benaming "kunstzijde" is volgens de textielaanduidingswet TKG echter niet toegestaan. De inslag- en kettingdraden van deze Kayseri bestaan uit katoen. Dit veelzijdige materiaal is scheurvast en rekbaar en daarom bijzonder geschikt voor een slijtvast grondweefsel.